Hoe beleven mensen de gebouwen waarin wij slimme, duurzame oplossingen adviseren? Daarvoor bezoeken we projecten waar onze adviezen onderdeel zijn van het dagelijks gebruik. We luisteren, kijken rond en stellen de vraag: hoe is het nou écht om in een gebouw met ‘Nelissen vanbinnen’ te zijn? Zo krijgen we inzicht in wat goed werkt en wat beter kan. Aan de hand van de ervaringen van Dave, Lobke, Peter en Maarten verkennen we in drie thema’s hoe zij het verbouwde Studentensportcentrum Eindhoven ervaren.

Thema 2: dagelijks gebruik van het Studentensportcentrum laat zien wat werkt en wat aandacht vraagt

Wie dagelijks in een gebouw werkt, kijkt anders naar het gebouw dan iemand die een paar uur komt sporten. Dat blijkt ook in het Studentensportcentrum. Waar bezoekers vooral de frisse uitstraling en vernieuwde ruimtes ervaren, vallen medewerkers juist de praktische dingen op. Juist die ervaringen zijn waardevol om van te leren.

Akoestiek in dagelijks gebruik

Juist in een sportgebouw, waar veel verschillende functies gelijktijdig naast elkaar plaatsvinden, hebben wij tijdens het ontwerp veel aandacht besteed aan lucht- en contactgeluidisolatie. Opvallend genoeg komt het onderwerp akoestiek nauwelijks ter sprake, behalve wanneer er expliciet naar gevraagd wordt. En dat is een groot compliment. In de nieuwe zalen, zoals de Dojo en de Body&Mind Studio, ervaren gebruikers de akoestiek als prettig en rustig. Daar is gekozen voor een akoestische kastenwand, die niet alleen praktisch is in gebruik, maar ook bijdraagt aan het prettige akoestische klimaat in de ruimte.

“Zelfs met een deur ertussen, hoor je de Fitness niet in de Body&Mind Studio” – Lobke

Ook tussen de Fitness en de Body&Mind Studio, waar tegelijkertijd activiteiten plaatsvinden met muziek en sportgeluiden, ervaren gebruikers nauwelijks hinder. “Je hoort wel eens dat er een gewicht wat harder valt, maar bijvoorbeeld de muziek uit de Fitness hoor je niet in de Body&Mind Studio,” vertelt Lobke. Beide ruimtes zijn met een deur direct met elkaar verbonden. Tijdens de ontwerpfase hebben we specifiek voor deze situatie akoestische berekeningen gemaakt en technische maatregelen toegepast, zoals kierdichting, een valdorpel onder de deur en akoestisch ontkoppelde vloeren. Ook na oplevering hebben we metingen uitgevoerd om te controleren of de gewenste geluidisolatie daadwerkelijk werd gehaald. Dat deze oplossingen in de praktijk hun werk doen, is prettig om terug te horen.

“Tijdens tentamens merk je nauwelijks dat andere activiteiten gewoon doorgaan” – Maarten

Daarnaast kan er tijdens tentamens in de bestaande sporthallen gewoon worden gesport elders in het gebouw. “Tijdens tentamens merk je nauwelijks dat de andere activiteiten in het gebouw gewoon doorgaan,” licht Maarten toe. Juist in een multifunctioneel gebouw als het Studentensportcentrum blijkt goede akoestiek daarmee essentieel voor prettig gebruik.

Daglicht en verlichting

Ook licht is een belangrijk onderdeel van hoe gebruikers het gebouw ervaren. In de vernieuwde delen dragen grote ramen en nieuwe dakkoepels bij aan een positieve ervaring. Op kantoor blijven de lampen regelmatig uit.

Pas wanneer daglicht ontbreekt, blijkt hoe belangrijk het voor gebruikers is. In een bestaande vergaderruimte, die na de verbouwing geen daglicht meer heeft, wordt dat direct ervaren. Hoewel daglicht daar volgens de regelgeving niet verplicht is, is de ruimte minder populair. “Daar gaat liever niemand zitten, omdat je daar geen daglicht hebt,” vertelt Dave. Dat sluit aan bij wat we vaker zien in ontwerpen: daglicht is misschien niet altijd vereist, maar maakt voor gebruikers wel degelijk verschil. Vanuit gebruikerscomfort adviseren we daglicht daarom vrijwel altijd, al laat een bestaande situatie of beschikbare ruimte dat niet altijd toe. Toch laat dit gebouw zien dat niet iedere ruimte per se daglicht nodig heeft. “In de Body&Mind Studio denk ik daar eigenlijk nooit over na,” merkt Lobke op. In deze ruimte wordt daglicht dus niet gemist.

“Daar gaat liever niemand zitten, omdat je daar geen daglicht hebt” – Dave

Omdat sportactiviteiten vaak in de avond plaatsvinden, speelt ook kunstlicht een belangrijke rol. Voor de nieuwe zalen hebben wij een energiezuinig LED-verlichtingssysteem ontworpen met aanwezigheidsdetectie en noodverlichting. Volgens de gebruikers biedt de verlichting een prettig lichtniveau, zeker in combinatie met de later aangebrachte sfeerverlichting.

Binnenklimaat en regelbaarheid

In de nieuwe sportzalen, waaronder de Fitness, wordt het klimaat gewaardeerd. Al tijdens de ontwerpfase is gekozen voor een modulair klimaatconcept, waarbij de sportzalen op basis van lucht worden geklimatiseerd. Het doel: een comfortabel en flexibel sportklimaat creëren dat aansluit op wisselende bezettingen en intensief gebruik. Lobke vertelt: “In de Fitness blijft de temperatuur eigenlijk altijd goed te doen. Het wordt daar nooit benauwd.” Ook de Body&Mind Studio wordt gewaardeerd.

Een pilatesinstructrice die we toevallig spreken noemt het zelfs één van de fijnste plekken waar ze lesgeeft in Eindhoven. De rustige uitstraling, prettige akoestiek en het binnenklimaat zorgen ervoor dat de Studio ook bij volle lessen goed blijft functioneren. Zelfs met 35 deelnemers in de zomer blijft de ruimte prettig bruikbaar.

 “In de Fitness blijft de temperatuur altijd goed” – Lobke

Er blijven echter op specifieke plekken aandachtspunten bestaan. Vooral de entree met de balie wordt genoemd. Dat zijn kwetsbare plekken: open ruimtes met veel glas en deuren die regelmatig openen en sluiten. Die open en lichte uitstraling was een weloverwogen ontwerpkeuze, die door de gebruikers ook gewaardeerd wordt. Het gesprek bevestigt wel dat deze plekken extra aandacht verdienen als het gaat om thermisch comfort. Medewerkers die daar langdurig verblijven ervaren dat het in de zomer soms te warm wordt en in de winter te koud. Ook missen zij mogelijkheden om zelf invloed uit te oefenen. “Als je kijkt naar al het glas dat we hebben,” vertelt Peter, “dan kan het daar in de zomer echt te heet worden.” De aanwezige overstekken en beplanting bieden wel schaduw, maar blijken in de praktijk onvoldoende.

Ook in ruimtes zoals de Dojo blijkt bijvoorbeeld dat gebruikers instinctief de nooddeur willen openen wanneer het warm aanvoelt, terwijl dat invloed heeft op de werking van de installaties, veiligheid en het buitenhouden van ongedierte. Juist dit soort ervaringen zijn waardevol om mee te nemen in toekomstige ontwerpen en gesprekken over regelbaarheid en gebruikerscomfort.